Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması (HAGB): 2026 Değişiklikleriyle Şartlar ve Sonuçlar
HAGB; 2 yıl veya daha az hapis ya da adli para cezasında, şartları varsa hükmün hukuki sonuç doğurmamasını sağlar. 7589 sayılı Kanunla yenilenen şartlar, 5 yıllık denetim süresi, istinaf yolu ve adli sicil.
Kısaca
- Hükmedilen ceza 2 yıl veya daha az hapis ya da adli para cezasıysa HAGB kararı verilebilir.
- Sanığın daha önce kasıtlı suçtan mahkûm olmamış olması ve zararın tamamen giderilmesi gerekir.
- Sanık 5 yıllık denetim süresine tabi tutulur; bu sürede kasten yeni suç işlemezse dava düşer.
- 7589 sayılı Kanunla HAGB verilen hükümde hapis cezası artık ertelenemez ve seçenek yaptırıma çevrilemez; karara karşı istinaf yolu açıktır.
HAGB ne sağlar?
HAGB, mahkemenin kurduğu mahkûmiyet hükmünün açıklanmayarak belirli bir süre bekletilmesidir. Bu süre boyunca hüküm sanık hakkında hukuki sonuç doğurmaz: sabıka kaydına (adli sicile) işlenmez, ayrı bir kayıt sisteminde tutulur. Denetim süresi şartlara uygun geçerse dava düşer.
Şartlar
- Ceza miktarıHükmolunan ceza 2 yıl veya daha az süreli hapis veya adli para cezası olmalıdır.
- SabıkaSanık daha önce kasıtlı bir suçtan mahkûm olmamış olmalıdır.
- KanaatMahkeme, sanığın kişilik özellikleri ve duruşmadaki tutumuna göre yeniden suç işlemeyeceği kanaatine varmalıdır.
- Zararın giderilmesiMağdurun veya kamunun zararı aynen iade, eski hâle getirme veya tazmin yoluyla tamamen giderilmelidir. Hemen ödenemiyorsa denetim süresince aylık taksitlerle ödenmesi şartıyla da karar verilebilir.
2026 değişiklikleri
Açıklanması geri bırakılan hükümde hapis cezası ertelenemez ve kısa süreliyse seçenek yaptırımlara çevrilemez.
Denetim süresi içinde, kasıtlı bir suç nedeniyle aynı kişi hakkında yeniden HAGB kararı verilemez.
HAGB kararına karşı istinaf yoluna başvurulabilir (1 Haziran 2024’ten sonra verilen kararlar için).
Bu kurallar 16 Temmuz 2026 tarihli 7589 sayılı Kanunla yeniden düzenlenmiştir. Dosyanızda hangi hükümlerin uygulanacağı, karar tarihine ve geçiş hükümlerine göre ayrıca değerlendirilmelidir.
Denetim süresi
HAGB kararıyla sanık 5 yıllık denetim süresine tabi tutulur. Mahkeme bu sürenin bir yılı aşmayan bölümünde eğitim programına devam etme, gözetim altında çalışma veya belirli yerlere gitmeme gibi denetimli serbestlik tedbirleri de belirleyebilir. Denetim süresince dava zamanaşımı durur.
| Denetim süresinde | Sonuç |
|---|---|
| Kasten yeni suç işlenmez, yükümlülüklere uyulur | Hüküm ortadan kaldırılır, dava düşer |
| Kasten yeni suç işlenir veya yükümlülüklere aykırı davranılır | Mahkeme hükmü açıklar; durum değerlendirilerek cezanın bir kısmının infaz edilmemesine de karar verilebilir |
Dayanak: CMK m. 231
Örnek
Örnek
Güveni kötüye kullanma suçunda HAGBSanık 1 yıl 3 ay hapis cezasına mahkûm edildi; daha önce kasıtlı suçtan mahkûmiyeti yok ve mağdurun zararını duruşmadan önce ödedi.
- Ceza
- 1 yıl 3 ay (2 yıl veya daha az)
- Sabıka
- Yok
- Zarar
- Tamamen giderildi
Mahkeme şartları uygun bulursa HAGB kararı verebilir; 5 yıllık denetim süresi başlar.
HAGB mi, beraat mi?
HAGB, mahkûmiyet hükmünün kurulduğu ama açıklanmadığı bir karardır; suçsuz olunduğu anlamına gelmez. Beraat beklentisi güçlü olan dosyalarda HAGB kararına karşı istinaf yoluna başvurmak ve beraat istemek değerlendirilebilir. Bu tercih, delil durumu ve denetim süresinin riskleri birlikte tartılarak yapılmalıdır.
Sık sorulanlar
HAGB kararı memuriyete engel mi?
HAGB kararı adli sicile işlenmediği için kural olarak mahkûmiyet sayılmaz. Ancak bazı kamu görevlerine girişte güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması kapsamında değerlendirilebilir.
HAGB’yi kabul etmezsem ne olur?
Güncel düzenlemede HAGB kararı mahkemenin takdirindedir. Karar sanığın aleyhine olduğunu düşünüyorsanız istinaf yoluyla itirazlarınızı ileri sürebilirsiniz; beraat beklentisi olan dosyalarda bu seçenek avukatınızla birlikte değerlendirilmelidir.
Denetim süresinde trafik cezası almak HAGB’yi bozar mı?
HAGB’nin açıklanmasına yol açan, denetim süresinde kasten yeni bir suç işlenmesidir. İdari para cezası gerektiren kabahatler ve taksirli suçlar bu sonucu doğurmaz.
HAGB kararı yurt dışı vize başvurularında görünür mü?
HAGB kararları adli sicil kaydına işlenmediği için adli sicil belgesinde görünmez; ayrı bir kayıt sisteminde tutulur ve yalnızca kanunda belirtilen merciler erişebilir.
